türkiye'de siyaset gündemi, hep olduğunca, büyük tasarımlar ve öngörülerle ilerliyor sanılıyor. yine çokça olduğu gibi, tasarımlara erişememekle öngörülerin çökmesi gerçeklik olduğunda, al baştan olmak kaçınılmaz zorunluluk olarak yaşanacaktır.
önce tasarımlara yoğunlaşalım. akp-mhp sürdürülebilir midir? akp ve mhp yönetimlerini veri olarak alırsak tam uyumludurlar. uyumluluk sürerse, öngörüler de tamamlayıcı oluyor: akp-mhp birlikteliğinin seçimlerden başarılı çıkması doğalıdır. akp-mhp birlikteliğinin sürmesi için seçimlerden kazanan olmaları gerekir. soru açıktır: akp-mhp birlikteliği seçimi iktidar gücünde kazanabilirler mi? akp'den kopan küçüklükler de, mhp'den kopan nicelikli görünenler de akp-mhp birlikteliğine karşıttırlar. akp'den türemişlerin akpye çekilmesi akp-mhp birlikteliğinden kopuşa bağlıdır. benzeri biçimde mhp'den kopanların mhp'ye dönüşleri de akp-mhp birlikteliğinden kopmasıyla gerçeklenebilir.
akp kopanları kendine toplarsa, mhp de ayrıca kopmuşları içine çekerse seçim sonuçları akpyi tek ya da mhp'yi tek başına iktidar yapmazsa ne olur? akp-mhp birlikteliği o durumda yeniden oluşabilir mi? o durumdaki akp-mhp birlikteliğinden en çok yitiren akp olur. unutmayalım mhp'den kopanlar akp-mhp birlikteliğinden almadan veren yan oldukları için uzaklaştılar. mhp'ye geri dönmüş parçaların akp-mhp birlikteliğinden istemleri akp'yi sarsıcı olur. o aşamadaki akp-mhp birlikteliği günümüzdeki birliktelik olmaz. günümüzdeki birliktelikte kazanan ve paylaşmayan akp süremez.
yeniden günümüze dönersek: akp-mhp birlikteliğiyle seçime gitme tasarımı iktidar için yeterli olmaz. akp-mhp karşıtlarını seçimler öncesinde bölemeyen akp-mhp birlikteliği seçimlerle yanına çekeceği güç bulabilir mi? o durumda istemler yükselir ve akp için de, mhp için de katlanması zor olur.
akp-mhp birlikteliğinde mhp yeni bir konumda görünüyor: 7 haziran 2015'de olmayan yaşanır mı? anımsayalım devlet bahçeli önde olsun, yanında toplaşalım tasarımı. 2015'te olmayan bu tasarımın gelen seçimler sonunda olabilirliği değil de olmasının öngörüleri nelerdir? 2015'te o günün hdp'si chp'den kopuktu ve chp'de her zaman yaşayan gerçeklik olan uyumsuzlar düşkün konumdaki akp'yle olabilir. mhp de, yeniden 2015'te düştüğü dördüncü konumundan dağılmasını önleyemez. günümüz hdp'si dem ile mhp yanyana birliktelik oluşturabilir mi? oluşturmaları tasarımı olur da, oluşumu olanaksızdır. chp'den ve akp'den parçalar toplamaları gerekir. o durumda akp, nasıl 2015'te mhp'yle birlikteliğe yöneldiyse, istemeyerek de olsa chp'yle birlikteliğe katlanır. chp mhp gibi uyumlu olmaz akp'ye. istemleri akp'yi bıktırır. kısacası, günümüzdeki akp-mhp birlikteliği gelen seçimlerden iktidar öngörüsünde yanılıyorlar.
dönelim en çok bilinen demeyelim de, sözkonu olan akp-mhp birlikteliğine dem'in ya da pkk'nin öngöreceklerini katma tasarımına. denilen ya da öngörülen nedir bu tasarımda? akp iktidarın başı ve yöneteni, denetleyeni olacak ve üçlü birliktelikle cumhuriyet'in temelleri sarsılıp yenilenecek. tasarım budur demekten çok bu tür tasarımlar ve öngörüler çokça batık olur. chp'yi iktidar etme tasarımı olur böylesi. erişilmesi olanaksızdır ve çöküşü gerçeklik olur.
ortada konuşulmayan tasarımlar da vardır. örneğin, akp-mhp de olmaz, chp de olmasıncı yeni bir oluşum tasarımı. neden ya da bu tasarımın öngörüsü nedir? akp-mhp birlikteliğine dem ya da yenilenmiş adıyla katılacak olanların anayasa değişimini önlemek. bu tür tasarımlar hep yapılır ve beklenen öngörüler gerçekleşmez. olan siyasiliği bulandırmanın ötesine varılmaz. nice yaşanmış geriden ve alttan dayatılan tasarımlar seçimler gerçeğini aşamaz.
siyasette tasarımlar ve öngörüler değil sandıkta oy kullanan seçmenler belirleyicidir. şimdilik bildiğimiz ve gerçeklik nedir? seçimlere çok zaman var. tasarımlar da, öngörüler de yanılsamadır bu aşamada.
8 mayıs 2026, college station, texas.
