10 Ekim 2025 Cuma

direnç diye saldırganlık / cumaları -- 1069.

dirençli olmak güçlü olmak değildir. saldırganlık ise güçsüzlüğün öncesidir. siyasetten sözediyoruz. doğal ki, türkiye'deki siyasetin son yirmi yılını değerlendiriyoruz.

yenilince, üzerine gidilince/gelinince dirençsiz olan dağılır gider. bu durum sıradandır ve olağınıdır. olağan olmayanı ise 2007'den bu yana dağılmadan yürüyor görünen akp güçsüzlüğünün yaşadığı ve yaşattığı saldirgan siyasiliktir.

2002'den 2007'ye değin: akp üzerine gidilmeyen ve gücü denenmemiş siyasilikti. akp'nin, o ilk döneminde, akp'nin saldırganlıkları dolaylı yaşandı. akp'nin saldırganlıkları cumhuriyet'in temellerine ve egemenlerine soyut saldırılardı. 2007 erken seçimlerinde dirençli olmayı seçti akp. artık direnmeyecek, saldıracak bir akp gücü ortaya çıkmıştı. akp'nin direnci saldırganlığa evrildi. 2007 erken seçimleri sonucunda dirençli olmak güçlülük görüldü. önce anayasallığa saldırı oldu. 2002 öncesine değin günün egemenlerinin dayanağı olan anayasa saldırısı öne çıktı. oysa günün anayasası, akp'nin iktidara varışını önleyici değildi.

akp iktidara varışı/gelişi karşıtlarının güçsüzlüğü olarak gördü ve gösterdi. anayasa değişimi iktidarı korumaktan öteye, akp iktidarının sürekliliğinin temeli olmalıydı. anayasacı güçlerin, anayasallığın direncini kırmak gerekti. akp saldırganlığı güç olarak gördü ve yaşattı. akp tarihinde en yüksek oyu 21 ekim 2007'de "türkiye anayasa değişikliği refarandumu"nda aldı. neydi değişimler? cumhurbaşkanlığı süresi yedi yıllık tek dönemden beşer yıllık iki dönem için, tarihte ilk kez, tbmm dışından halkoyu seçimi olarak değiştirildi. tbmm ve cumhurbaşkanlığı birbirinden ayrıldı.

21 ekim 2007 anayasa değişikliği oylamasıyla tbmm'nin içinden seçilen ve tbmm'nin güvenoyuyla seçilmesi ve görevde kalması temel anlayışı kaldırıldı. sonraki değişimler ve saldırganlık egemenliğinin başlangıcı 7 haziran 2015 değildir. 7 haziran 2015 sonrası giderek artan saldırganlık 21 ekim 2007'de belirlendi anayasal olarak.

2007 sonrası yaşanan 2010 halkoylaması ve 2011 genel seçimleri gücünü 21 ekim 2007'den aldı. 2014 cumhurbaşkanlığı seçimiyle cumhurbaşkanlığı tbmm'den halkın temsilcilerinin değil halkın doğrudan oyuyla tbmm'nin üstünde güce dönüştü. bu da yetmedi ve 16 nisan 2017'de yeniden anayasa değişikliğiyle cumhurbaşanlığı kurumu ile tbmm ilişkisi anayasallık olarak "başkanlık" düzeni diye anılan ve tbmm'nin "başkanlıkla" ikincilliği anayasallaştı. 2018 cumhurbaşkanlığı halkoylamasıyla değişikliğe uğramış anayasa gereği önceki anayasa süresinden önce yapılan seçimle türkiye'de siyasilik "albaştan" başlatıldı.

akp'nin direnci değil saldırganlığının kısaca tarihçesinin 2023 cumhurbaşkanlığı seçimiyle yeni bir dönemeci yaşandı. akp, kendi anayasası gereği 2018'te birinci aşamada seçilmiş başkanı, ikinci aşama seçimiyle seçilebildi 14 mayıs 2023'te.

7 haziran 2015'te ilk kez tbmm'de azınlık konumuna gerileyen ya da "tek başına" tbmm'de çoğunluk gücünü yitiren akp, iki aşamalı kazandığı 2023 seçimlerinin de gerisine düştüğü, 31 mart 2024 yerel seçimleri sonucunda, güçsüzlüğünü saldırganlık gösterisine dönüştürdü.

akp'nin yerel yönetimlere saldırganlığı güç gösterisi değildir; güçsüzlüktür. akp iktidarının kalıcı olmadığını biliyor. akp iktidarını sürdürücü kılabilmek için yeniden anayasa değişimini zorlamaktadır. burası açıktır ve biliniyor. akp'nin saldırganlığı karşısında akp-mhp karşıtlarının direncini kırmak akp'nin saldırganlığının siyasiliği olarak yaşanıyor.

öyle görünüyor ki: akp-mhp güçsüzleştikçe, karşıtı direnç odaklarına saldırmaktan uzak durmayacaktır.

10 ekim 2025, college station, texas.