29 Mayıs 2020 Cuma

türkiye'de siyaset ısınıyor diyebilmek zordur / cumaları -- 789.

korona günleri bitmek bilmiyor. olağana dönüş diye yeni yaşam kısıtlamalarına tepkiler eksiksiz sürüyor.

küreselin her yöresinde olduğu gibi türkiye'de de siyaset korona günlerinde durulmak bilmiyor. akp-mhp birlikteliği ya da kendilerine seçtikleri adlarıyla "cumhur" birlikteliği, neredeyse, tek parti gücü olarak yaşanıyor. her dönemeçte, her yeni adımda "cumhur" birlikteliğine vurguda mhp başkanı akp başkanıyla çakışıyor.

ilk soru şudur: akp-mhp birlikteliği vurgusu bir güç vurgusu mudur; yoksa, akp ve mehp içindeki olası kıpırdanmaları yatıştırıcı bir gösteri midir? akp'nin mhp'siz olmadığı da, olmayacağı da yaşanan gerçekliktir. açıkta ya da birlikteliğin önceki duraklarından biliyoruz ki: mhp akp'yi sorgulamadan desteğini sürdürecektir. akp'nin de mhp'yi birliktelikten koparacak adım atmayacağı gerçeğinin değişmesi zordur. kısacası, akp ile mhp birbirlerine "mecbur"dur.

2010'larda yaşanan dört parçalı siyasetin parçalanacağı öngürüleri nice yinelendi. dört parçanın da kendi içinde çözüleceği beklentilerinden yaşananı mhp'nin bölünmesi dışında açığa çıkanı olmadı. akp'den yüzde üç beşlik kopuş görünümü nasıl gelişir karanlıktadır. chp'nin oylarında donmuşluk değişmemektedir. chp'nin 2015'e değin mhp'yle birlikteymiş görünümü değişmiştir. mhp'nin yarısı olarak siyasete katılan "iyi parti" chp'yle birlikteliğini korumaktadır. açıktan birliktelik kuramayan ya da birlikteliğinden uzak durulan hdp'nin tek başına da türkiye siyasetinde belirleyici gücü yoktur.

türkiye siyasetinin donmuşluğunu değiştirecek ne olur? akp-mhp birlikteliği dışındakilerin söylemleri açıktır: akp siyasetleri tıkanmıştır ve türkiye'yi çöküntü beklemektedir. ya olmazsa diye sormak siyasetten uzaklıkla değerlendirilmektedir. öyle ki; türkiye iktisaden tıkanmıştır ve çözümsüzdür öngörüsü tek değerlendirmedir akp-mhp birlikteliği karşıtlarının.

siyaset öngörülerle yapılır ama, belirleyici olan somut durumdur. türkiye'de somut durum türkiye'nin çöküntüsüne göre siyaset yapmanın yanlışlığını düşündürmeyi gerektirmektedir.

türkiye'de uzun süre yaşanan dört parçalı siyasetin sonlandığını düşünmeliyiz. türkiye'de siyaset ikili karşıtlaşma olarak sürmektedir. bir yanda "cumhur" ve karşısında "millet" birliktelikleri ile birlikteliksiz hdp yalıtılmışlığı. görünürde, bu ikili birlikteliklerin, hdp'yi içine çekme konusunda adım atmayacağı varsayımdan öteye somut gerçekliktir.

akp-mhp birbirine iyice yanaşmış ve kaynaşmış somutluğundan ne beklenebilir? mhp'nin akp'nin içinde erimesi ve eritilmesi akp'nin istediğidir öngörüsü geçerli midir? akp ve mhp birlikteliği akp-mhp birleşmesine dönüşebilir mi? böyle bir birleşimin içine çekebileceği siyasilik yoktur diyebilir miyiz? diyebiliriz de; yarın bir gün, akp-mhp birlikteliğnden varılan akp-mhp birleşikliği yaşanırsa getirisinden çok götürüsü olur demek daha geçerlisidir.

chp'nin de tek başına, türkiye siyasetinde değiştirici bir güç olmadığı açıktır. chp iyi parti birlikteliğini korumayı sürdürecektir. chp-ip birlikteliğinin birleşikliğe varması akp-mhp birleşikliğinden zor görünmektedir.

kısacası, dört parçalı türkiye siyasetiyle akp iktidarı zorlansa da sonlanmamıştır. iki birliliktelik karşıtlaşmasına hdp'nin açıktan olmayan desteğinin ençok hdp'yi sarstığını düşünmeliyiz. hdp'de, akp-mhp birlikteliğine yakınlaşma olmadığından öteye, akp-mhp birleşikliğine yakınlaşma da olmayacaktır diyebiliriz.

şurası da türkiye'de siyasetin değişmez gerçekliğidir: hdp'yi içine çekme ya da hdp'yle birliktelik siyaseti olmaz.

en bilinmeyeni ise: akp'nin içinden, akp-mhp yakınlaşması, iktisadi çöküntü gerçekliğinde, hiç olmayan ve de olmayacak görünen yaşanır mı? nedir o? akp'nin içinden akp'de değişimi zorlayan bir siyasilik başgösterir mi? bu bilinmez yaşanmadan siyasette arayışlar durmaksızın sürer de, değişim özlemlerinin somutlaşması zordur.

29 mayıs 2020, college station, texas.