salgın günlerinde de mi siyaset? evet, ne küresel dayanışma, ne ulusal dayanışma yaşanıyor. kötüsü de, bunların yaşanmayışını gözlemek ve üzerinde düşünmek yerine, ilk günden, olmayacak umutlanmalar, olmayacak beklentiler yükselmesinde olanları görmek oldu.
salgından yayılmasının yavaşlatılmasına bilinen en güçlü korunma yolu olan, insanların toplumsal ilişkilerinden kısıtlanmalarıyla uzaklaşmaları uzadıkça, çözüm diye, kısıtlamaların ağırdan kaldırılması günlerindeyiz. yeni duraklamalar olabileceği olandan etkilenmeyenleri az düşündürüyor.
toplumların yeniden kısıtlamalarla toplumsallaşması evresinde iki türlü uça savrulanlar olacaktır. bir yanda bundan sonrasında sorun yok savrukluklarıyla sorumsuzlukları; öte yandan da dur bakalım, olana alıştık diyerek yalıtılmışlığı sürdürmek direnci.
şimdilik, yeniden, salgının korkulan düzeylere ulaşmayacağı varsayımına göre düşünelim.
bundan sonrasında, küresel salgın yaşanmamışçasına yaşamı sürdürmek kolay olmayacaktır. yeniden toplumsallaşmayla yepyeni ve en güzel dünya yaşanmayacaktır. salgının getirdiği ve yaşattığı çöküntüler anlaşıldıkça tepkiler ne olur bugünden kestirmek kolay değildir. insanların düşkünlüğü nasıl yönlenir bilinmez. toplumsal tepkilere elverişli ortam beklentisi yanıltıcı olacaktır. insanlar, bundan sonrasında, öncelikle, küçük yaşamlarını yeniden düzene kavuşturmakla gündeliğe katılacaktır. sonrasında küçük yaşamların ortaklıklarından nasıl siyasilikler gelişir göreceğiz.
önce şu olasılığa göre düşünelim: salgının gücü yeni artışlarla başlangıçtaki korku düzeylerini zorlayacağı artışlar göstermezse diyelim.
toplumsallığı kısıtlananlar ve kısıtlamaya direnmek yanlılarının tepkileri yeni öfkelerin kaynağı olacaktır. ilk gününden yaygın etkinliği silinemeyen "fesat söylemleri" canlılığını arttırabilecektir. boşuna kapandık, gereksizdi durdurmalar söylemi dinmeyecektir. kabaca söylersek: yanıltıldık, yönlendirildik, kullanıldık egemenliğini kuracaktır. bunun tamamlayıcısı da: özellikle, aşı ve aşılandırma özendirmelerine direnişlere öncülük etmek yanlıları çıkabilecektir. aşının gereksizliğinden, etkisizliğinden ve daha da önemlisi "kim/lere kazandırıyoruz" sorgulaması yönlendiricileri olabilecektir.
insanların düşkünlüğünden siyasi çıkarı ve umarı olanların ortaya çıkması anlaşılır bir durumdur. bilinmez olanı, insanların düşkünlüğünden, siyasi beklentileri olanlara kitlelerin katılmaları yaşanacak mıdır? kitlesel tepkiler olduğunda, bunları denetlemekte yönetimler nasıl tepkiler geliştirirler?
küresel salgının yaygınlığının getirdiği kişisel ve toplumsal çöküntülerin kolayca üstesinden gelinmeyeceği açıktır. yaşanan yıkımlarla gelişen çöküntünün uysallıkla karşılanması da az düşünülen olasıklardandır. korkudan ezilmişlik, sinmişlik de yaşanabilir; korkuyla sorgulama ve yaşananların sorumlusu hedefler arayışı da gelişebilir.
korona günleri sonrası da: önceleri gibi, karmaşık etkilenmelerin süreceği ve uzlaşımların zorlaştığı günler olarak yaşanacaktır.
22 mayıs 2020, college station, texas.
