abd'de 2020 seçim yılıdır. ne olur sorusunun yanıtını 3 kasım 2020'de seçmenler belirleyecektir. seçmenlerin bugünden ne düşündüğü de önemlidir; zaman içinde olası değişimleri de önemli olacaktır.
abd demokrasisinde cumhuriyetçiler ile demokratlar karşıtlığı seçimlerin öncesinde ve sonrasında sürecektir. 2020 seçimlerinde de öncesinden, bugünden "üçüncü" parti arayışı ve beklentisi yok düzeydedir.
abd'de 2020 seçimlerine de cumhuriyetçiler ve demokratlar olarak yaklaşmak olağanıdır.
bugün abd meclislerinde güç dengesi tarihte nice olduğunca parçalıdır. temsilciler meclisi'nde demokratlar çoğunluktadır ve senato'da da cumhuriyetçiler çoğunluktur. bu durumda demokratlar için hedef açıktır: temsilciler meclisi'nde çoğunluklarını korumak ve senato'da belirleyici olmak için çoğunluğu kazanmak. bu hedefin bir yanı olabilir: temsilciler meclisi'nde demokratlar çoğunluk gücünü koruyabilirler. ikinci hedef zordur; demokratlar'ın üçte biri yenilenecek senato'da çoğunluğa erişmeleri zordur. demokratlar iki hedeflerine ulaşırsa abd siyasetinde değişim olur; yoksa, iki parçalı meclisler birbirini tamamlayıcı olmaktan çok kendi içlerinde birbirleriyle karşıtlaşma sürer.
cumhuriyetçiler için hedef demokratlar'ın karşıtıdır: cumhuriyetçiler senato güçlerini korurken temsilciler meclisi'nde yeniden çoğunluk olmaya çalışacaklardır. genel olarak temsilciler meclisi'nde güç değişiklikleri daha sıklıkla ve daha çok yaşanır. cumhuriyetçiler için hedefin gerçeklenmesi olasılığı demokratlar'ın beklentilerine göre daha yüksektir.
başkanlık gücü cumhuriyetçiler'indir. abd siyasi geleneğinde hangi partiden olursa olsun başkan yeniden aday olduğunda kendi partisinden aday çıkmaz. cumhuriyetçiler'in 2020 başkan adayı yeniden trump olacaktır. bugünden trump'ın aday olmayacağını duyurması uzak olasılıktır.
demokratlar içinse durum değişiktir: demokratlar kırıcı ve yıpratıcı iç tartışmalarla ve karşıtlıkları uzlaştırmaktan uzak olarak demokrat başkan adayını seçme yarışındadır. çok adaylı demokrat başkan adayı seçimlerini önde bitiren kim olur? 4 şubat'ta başlayacak ve aylarca da sürebilecek yarışmadan beklentiler değişiktir. önemli olanı 3 kasım 2020'ye varıldığında demokratlar seçilen adayın ardında toplulaşacaklar mıdır? trump başkanlığına nefrette toplulaşmanın ötesinde uzlaşım nasıl olur?
abd başkanı trump tek dönemlik başkanlıktan öteye ikinci dönem için de seçilebilir mi? abd senato'sunda başlayan yargılamada "yargı biçemi" konusundaki oylamalara göre cumhuriyetçiler birliklerini korumaktadırlar. demokratlar yargı süresince, yargının belirleyici aşamasında, cumhuriyetçi senatörlerden gerekli dördünün yer değiştireceği beklentisini sürdüreceklerdir. demokratlar'dan yer değiştirmeyecekler güvencesi, cumhuriyetçilerden gerekli dördünün yer değiştireceğinden güçlüdür.
abd senato'sunda trump'ın görevde kalma sonucu çıkarsa genel seçimlere bunun yansıması ne olacaktır? demokratlar, abd seçmenlerinin ötesinde cumhuriyetçi seçmenlerin de başkan trump'ın ikinci dönemini engelleyeceği beklentisindedirler. senato yargılaması bu sonucun gerçekleşmesi, kısacası, trump'ın başkanlığının uzamasının 3 kasım 2020'de sonlanmasını sağlayacağı uğruna bu yargılamayı zorladılar. senatodan görevden alınması yönünde bir yargılama sonucu çıkmadığında 3 kasım 2020'de seçimi de kazanmış başkan trump'lı ikinci dört yıl birincisinden güçlü başkan trump evresi olacaktır.
2016'dan bu yana yaşanan başkan trump'ın ikinci evresi nasıl bir başkanlık getireceği konusunda öngörüler bugünden yanıltıcı olur. abd'de 3 kasım ötesi nasıl gelişirden önce seçimlerle demokratlar ve cumhuriyetçiler arasında güç dengesinin gerçeklenmesi beklenmelidir.
24 ocak 2020, college station, texas.
