2019 mart sonundaki yerel seçimlere çok kalmadı. ne getirir yerel seçimler? türkiye'nin toplumsallığı da, siyasallığı da 24 haziran'dan bu yana çok değişmedi. mart 2019 yerel seçimlerinin getirisinden çok götürülerinde yoğunlaşmak gerekir.
türkiye'de görünürde akp ve akp'nin kurduğu birliktelikler belirleyici oldu uzunca süredir. akp karşıtlarının parçalarının toplamı akp'den çok olsa da, etkili çoğunluktan uzakta kalındı. 24 haziran'da da yaşanan oydu. akp iktidarı çoğunluğunu birliktelikleriyle sürdürüyor. yerel seçimlerde yerel çoğunluklar yeterlidir. yerel yönetimlerde birliktelikler seçimler sonrasında yönetimlerde olur.
parti yetkililerinin söyledikleriyle parti sözcülerinin açıklamalarından: "cumhur(akp-mhp-bbp)" birlikteliği de, "milet(chp-ip-sp)" birlikteliği de yürürlükte değildir. bir yandan akp, birlikteliklerini bozmayı yerel seçimlerin siyaseti olarak geliştirirken, öte yandan da, chp ile ip yerellerde birliktelik arayışıyla tümden geride kalmamayı zorluyorlar.
akp'nin birliktelik aramayışı akp için güç gösterisi olurken, chp ile ip birliktelik arayarak ve gerçekleyerek güç olmaya çalışıyor.
akp'nin izmir ve diyarbakır büyük şehir belediyeleri'ni alması olanaksız görünüyor. akp, ikisinden birini alsa, chp ya da hdp sonlanır demesek deç partilerinin içinde sarsıntılar yaşanır. chp ve hdp dağılmaz ama, üst yönetimleri zor dayanır.
akp'nin istanbul ve ankara'yı alması, ancak ve ancak geçerli birliktelikleri oluşturabilmesiyle olabilir. akp, istanbul ya da ankara'yı yitirirse, akp kendi içinde üstesinden gelmesi zor bir tartışma yaşar.
bu durumda, akp için hedef ankara ve istanbul'u almak türkiye genelinde ençok oy almış, ençok belediye başkanlığı kazanmış konumu hedeflerinden önceliklidir. akp için birincil hedef istanbul ve ankara'dır. akp, istanbul ya da ankara'da belediye başkanlıklarını kazanamadığında, kuruluşundan bu yana yaşamadığı buhranın içinde bulur kendini. daha da ötesi, akp'nin seçimle gidebilirliği ortaya çıkar sokaklarda akp'nin gidişini hızlandırıcı etkinlikler zorlanır.
akp, istanbul'u ve ankara'yı yitirir mi? akp yitirilebileciğine göre kapsamlı ve yaygın bir çalışma içindedir. akp'nin istanbul ve ankara'da ençok oyu alacak adayları bulup önermesi gerektiğinin bilincindedir. sorun, aday bulmakta gizli değildir akp için. akp'nin partililerinin akp adına yarışacak adayları benimsemeleri akp için temel sorundur. akp odunu koysam kazanır anlayışında olamayacağının bilincinde olmalıdır. akp için hem istanbul, hem de ankara olmazsa olmazdır.
chp için durum akp düzeyinde canalıcı değildir. akp izmir'i yitirmediği sürece, chp yönetimi sarsılmaz. chp, istanbul ya da ankara'yı alabilir mi? chp'nin istanbul ve ankara'da seçim kazanması akp'yi sarsar ama, chp yönetimini güçlü kılmaz. chp seçimden kazançlı çıktığı konumda da içinden sorgulanacaktır. chp seçimden kazançsız çıktığında yönetim direnir ama değişim de olur. chp yerelde kazandığında yönetimi zorlayanları chp'den arındırma zorlanır ve chp'de yarılma yaşanır.
mhp için yerel seçimlerden kazançlı çıkmak ip'in sürekliliğini sarsar. ip'in yerel seçimlere katılımı ilk kez yaşanacağından yetersiz ip konumunda da ip sarsılır. ip'in sürekliliğin ön ve tek koşulu ip'in yerel yönetimlerden kazançlı çıkmasıdır. mhp ve ip siyasi olarak yaşama kavşağındadır. mhp'nin birliktelikler olmasa da olur huzuru da, ip'in birlikteliksiz olmaz arayışları görüntüsü de yerel seçimlerin belirleyiciliğinde en canalıcılarıdır.
hdp de, mhp ve ip gibi varoluşunu sürdürme yönünde önemli bir seçimdedir. hdp için geleneksel yörelerde tutunabilmek birincil hedeftir. hdp'nin istanbul, ankara, izmir, mersin ve kısıtlı yörelerde chp ile birliktelik araması nedir? hdp'nin sürekliliğini belirleyecek olan yöresel dışında yaşamanın güvencesi chp'yle birlikte görünmektir. hdp'nin chp'ye gereksinimi süreklilik anlamında chp'nin hdp'den beklediğinden çoktur.
partisiz adaylar olur mu ya da olursa ne olur için bugünden öngörüde bulunmaya elverişli veri yoktur. parti adaylarının parti içlerinde yaratacağı olumsuz tepkilerin partisiz adaylar için elverişlilik getireceğinden öteye söylenecek söz azdır.
sonuçta, akp'nin küçük oranda yenilgileri büyük sonuçlar getirebilir diye öngörebiliriz. chp'nin küçük çapta kazanımları önemli sonuçlar getirmez.
16 kasım 2018, college station, texas.
türkiye'de görünürde akp ve akp'nin kurduğu birliktelikler belirleyici oldu uzunca süredir. akp karşıtlarının parçalarının toplamı akp'den çok olsa da, etkili çoğunluktan uzakta kalındı. 24 haziran'da da yaşanan oydu. akp iktidarı çoğunluğunu birliktelikleriyle sürdürüyor. yerel seçimlerde yerel çoğunluklar yeterlidir. yerel yönetimlerde birliktelikler seçimler sonrasında yönetimlerde olur.
parti yetkililerinin söyledikleriyle parti sözcülerinin açıklamalarından: "cumhur(akp-mhp-bbp)" birlikteliği de, "milet(chp-ip-sp)" birlikteliği de yürürlükte değildir. bir yandan akp, birlikteliklerini bozmayı yerel seçimlerin siyaseti olarak geliştirirken, öte yandan da, chp ile ip yerellerde birliktelik arayışıyla tümden geride kalmamayı zorluyorlar.
akp'nin birliktelik aramayışı akp için güç gösterisi olurken, chp ile ip birliktelik arayarak ve gerçekleyerek güç olmaya çalışıyor.
akp'nin izmir ve diyarbakır büyük şehir belediyeleri'ni alması olanaksız görünüyor. akp, ikisinden birini alsa, chp ya da hdp sonlanır demesek deç partilerinin içinde sarsıntılar yaşanır. chp ve hdp dağılmaz ama, üst yönetimleri zor dayanır.
akp'nin istanbul ve ankara'yı alması, ancak ve ancak geçerli birliktelikleri oluşturabilmesiyle olabilir. akp, istanbul ya da ankara'yı yitirirse, akp kendi içinde üstesinden gelmesi zor bir tartışma yaşar.
bu durumda, akp için hedef ankara ve istanbul'u almak türkiye genelinde ençok oy almış, ençok belediye başkanlığı kazanmış konumu hedeflerinden önceliklidir. akp için birincil hedef istanbul ve ankara'dır. akp, istanbul ya da ankara'da belediye başkanlıklarını kazanamadığında, kuruluşundan bu yana yaşamadığı buhranın içinde bulur kendini. daha da ötesi, akp'nin seçimle gidebilirliği ortaya çıkar sokaklarda akp'nin gidişini hızlandırıcı etkinlikler zorlanır.
akp, istanbul'u ve ankara'yı yitirir mi? akp yitirilebileciğine göre kapsamlı ve yaygın bir çalışma içindedir. akp'nin istanbul ve ankara'da ençok oyu alacak adayları bulup önermesi gerektiğinin bilincindedir. sorun, aday bulmakta gizli değildir akp için. akp'nin partililerinin akp adına yarışacak adayları benimsemeleri akp için temel sorundur. akp odunu koysam kazanır anlayışında olamayacağının bilincinde olmalıdır. akp için hem istanbul, hem de ankara olmazsa olmazdır.
chp için durum akp düzeyinde canalıcı değildir. akp izmir'i yitirmediği sürece, chp yönetimi sarsılmaz. chp, istanbul ya da ankara'yı alabilir mi? chp'nin istanbul ve ankara'da seçim kazanması akp'yi sarsar ama, chp yönetimini güçlü kılmaz. chp seçimden kazançlı çıktığı konumda da içinden sorgulanacaktır. chp seçimden kazançsız çıktığında yönetim direnir ama değişim de olur. chp yerelde kazandığında yönetimi zorlayanları chp'den arındırma zorlanır ve chp'de yarılma yaşanır.
mhp için yerel seçimlerden kazançlı çıkmak ip'in sürekliliğini sarsar. ip'in yerel seçimlere katılımı ilk kez yaşanacağından yetersiz ip konumunda da ip sarsılır. ip'in sürekliliğin ön ve tek koşulu ip'in yerel yönetimlerden kazançlı çıkmasıdır. mhp ve ip siyasi olarak yaşama kavşağındadır. mhp'nin birliktelikler olmasa da olur huzuru da, ip'in birlikteliksiz olmaz arayışları görüntüsü de yerel seçimlerin belirleyiciliğinde en canalıcılarıdır.
hdp de, mhp ve ip gibi varoluşunu sürdürme yönünde önemli bir seçimdedir. hdp için geleneksel yörelerde tutunabilmek birincil hedeftir. hdp'nin istanbul, ankara, izmir, mersin ve kısıtlı yörelerde chp ile birliktelik araması nedir? hdp'nin sürekliliğini belirleyecek olan yöresel dışında yaşamanın güvencesi chp'yle birlikte görünmektir. hdp'nin chp'ye gereksinimi süreklilik anlamında chp'nin hdp'den beklediğinden çoktur.
partisiz adaylar olur mu ya da olursa ne olur için bugünden öngörüde bulunmaya elverişli veri yoktur. parti adaylarının parti içlerinde yaratacağı olumsuz tepkilerin partisiz adaylar için elverişlilik getireceğinden öteye söylenecek söz azdır.
sonuçta, akp'nin küçük oranda yenilgileri büyük sonuçlar getirebilir diye öngörebiliriz. chp'nin küçük çapta kazanımları önemli sonuçlar getirmez.