16 nisan'da hayır çoğunluk olabilir; evet de çok olabilir. kişisel olarak, başından sonuna, hayır çoğunluğundan yana olarak izledim süreci. çok açıktır ki: hayır çoğunluğunda özel olarak sevinç ve kıvanç duyacağım. evet sonucunda da: ülkeme, halkıma ve geleceğe güvenimde en küçük bir sarsıntı yaşamayacağımı açıkça belirtmek isterim.
16 nisan'da hayır çoğunluğu: türkiye'nin 1950'yle değişmiş yönünü, yeniden değiştirecek güçte olacaktır. bu konuda kimsenin kuşkusu olmasın. 16 nisan'da, olası, evet çoğunluğunun açıklaması da zor değildir: 1923'te gücünü yitirmiş, halkın içinde yaşayan direnç, 1950'yle kazandıklarını sürdürmekten gerilemeyeceğini göstermiş olacaktır deriz.
türkiye'de, karşılıklı, korkulan ve korkutmacayla süregiden gerilimin taşkınlığa dönüşmesi olasıdır ama, olmaması türkiye için hem istenen olmalıdır; hem de taşkınlık olmayacağını düşünmeliyiz. çok açıktır ki: 16 nisan'da oylanacak yeni anayasa ya da yürürlükteki anayasa'da değişiklik değildir. 2010'da, o oyun oynandı ve geride kaldı. 16 nisan sürecinde enaz tartışılan ya da en açık olmayan anayasadaki değişiklikle türkiye'de nelerin değişeceğidir. sürekli tek yanlı öngörüler havada uçuşmuştur. 16 nisan'da evet diyenler, anayasa değişimi isteyenler değildir. evetçiler için anayasa ne saygın, ne de belirleyicidir. oysa, hayırcılar için anayasa ve anayasallık önemli bir güç ve işleyiştir.
16 nisan'da anayasallık sürecek midir? evet çoğunluğu anayasa'yı önemsizleştirecektir; hayır çoğunluğuyla, yeniden, 1876'yla başlayan ve kazanımların çok olduğu anayasallık, baskı gücüne dönüşecektir.
16 nisan'da evet çoğunluğunun getireceği en önemli değişiklik açıktır: anayasa benim ve benim öngördüğüm anayasadır anlayışının egemenleşme gücü bulacağıdır. sonrası bilinmezdir ve zorlu bir süreçtir. 16 nisan'da hayır çoğunluğu, anında, değişiklik getirmeyecektir. 1950'yi 1960'la durdurmuş olanların, 1961 anayasallığına dönüş için, hayır çoğunluk gücüyle, anayasanın ve anayasallığın yeniden egemenleşmesine güç kazanılacaktır. geçerli anayasa, 1961 anayasası'ndan epeyi uzaktadır. özellikle, 2007 değişiminin getirdiği, 2014'te cumhurbaşkanlığının halkoyuyla seçimi ve anayasallığın siyaset kısıtlarının zorlanması, durmasa da, önemli bir duraklamaya neden olacaktır. bu durum da, kolayca aşılacak bir süreç olmayacaktır.
akp'nin durdurulamayan yürüyüşü, 2012 aralık'ında, türkiye'yi suriye'de sınırötesine taşırmada gücü olmadığının anlaşılmasından bu yana gelgitlerle yönsüzleşmiştir. 16 nisan'ın ilk göstergesi: akp'yle yürüyüşte yeni bir durakta durduğumuz anlaşılacaktır. 2013 nisan'ından bu yana, akp'nin güçsüzleştikçe güç budalalığına dönüşme gösterisinin yaşattığı gerilim kolay dinmeyecektir.
akp'nin tek ya da son dayanağı olan: abd/ab türkiye'yi küçültme hedefli olarak, türkiye'deki işbirlikçileri kullanıyor gerekçesi geçerli midir? abd/ab'nin türkiye'de akp yönetimine destek olurken istekleri, beklenetileri ne idiyse; akp'yle karşıtlaşma gerekçeleri de odur. akp'nin, abd/ab ile karşıtlaşmada türkiye'nin tamamından destek bulmaması gerçekliktir. akp, gerçekliği değiştiremediğinden ayrı, abd/ab'yle sözden öteye savaşmak gücünde olmadığını da yaşamıştır.
yarın bir gün abd/ab de: türkiye'nin akp'den büyük olduğunu yaşayacaktır. akp'yle olarak türkiye'de yitirmiş olan abd/ab'nin, sonunda, akp karşıtlığıyla yeniden üste çıkması zordur. türkiye'de 16 nisan'da hayır çoğunluğuyla akp'nin sarsılmasından da önemlisi, abd/ab'nin yaşayacağı sarsıntı olacaktır. 1945'den bu yana türkiye'de yükselmiş, etkiliden öteye etkin ve belirgin olmuş abd/ab uzantıları, 16 nisan'da hayır çoğunluğundan da aradığını bulamayacaktır.
16 nisan'la türkiye'de yaşanacak değişimleri, artık, 16 nisan oylama sonuçlarıyla değerlendireceğiz. türkiye cumhuriyeti demokraside çok tökezledi ama, tükenmedi. 16 nisan'ın türkiye cumhuriyeti'nde demokrasinin kökleştiğinin ve sürekliliğinden gerilemeyeceğiyle sonuçlanacağından, bir an için, kuşku duymamalıyız.
türkiye'de uzun süredir oynanan yönlendirmeyle saptırmacalar 16 nisan'la sonlanmayacaktır. 16 nisan'da, türkiye'de, yönlendirme ve saptırmacanın kazanamayacağını yaşayacağımız bir gün ve sonuç yaşansın.
14 nisan 2017, college station, texas.