türkiye'de, çekiciliğini yitirmeyen düşlerde takılmışlık dinmiyor. düş deyince gelecek tasarımından çok geçmişte yaşanmışlığın bitmişliğini kabullenememek etkin oluyor. ümmet umudu ve tasarımı düşçüleri için eksilmeyen "altın asır" dönemi var. devlet ve toplum tasarımı olmayan ümmet olmanın tarihteki olmazlığını düşünebilmekten yoksunluk ve yoksulluk günümüzdeki islâm gerçekliği oluyor. ışid oluşumunu/olgusunu/gerçekliğini salt ırak'ın, suriye'nin parçalanmış görünümü ve abd/ab saldırganlığıyla ya da sovyet döneminden destek bulmuş despotların direnciyle açıklayamayız. açıkçası: pakistan'da, afganistan'da, yemen'de, sudan'da, somali'de, libya'da, mısır'da, suudi arabistan'da, iran'da "islâm devleti" olabilirliği düşçüleri var. oralarda yaşayan o düşlerin, abd/ab, türkiye'de, rusya'da, kafkaslarda, balkanlarda, afrika'da, asya'da izlerleri düşçüleri olması da olağanlaşıyor.
"ümmet"in, geçmişin düşlerinden olduğunun anlaşılması uzunca zaman alacak görünüyor. ışid'in suriye ve ırak'tan yokedilmesinin, ikinci dünya savaşı'nın saldırganları almanya ve japonya'nın sonlandırılmasından zorlu yaşandığı yadsınamaz gerçekliktir. rakka'dan başlayarak halep ve musul hattının güney'i kuzey'i, batı'sı doğu'su savaşan askerlerden arındıktan sonra da ümmet düşü süregidecektir. önce askeri kabarışın sonlandırılması gerekir. ümmet düşünü akıllardan arındıracak olanlar da müslümanların inançlıları olacaktır. bir türlü uluslaşamamış ve ümmet düşünü gerçekleyememiş milyarı aşkın insan olmayacak düşten nasıl uzak kalabilir? düşten ötesine varmaları gerekir. düşlerin gerçekliği yanıltıcıdır.
"ümmet" soyuttur; türkiye, mısır, suriye, ırak ve niceleri gerçekliktir. olmayan "ümmet"i bir yapacağız diye olanlar paramparçadır. türkiye, iran, suudi arabistan ve ürdün, abd/ab ile rusya olmadan, "ümmet"in "ümmet"e yaptığını durdurabilir mi? abd/ab ve rusya uzlaşmadan nasıl duracak halep'te çığırından çıkmış hava saldırıları? ardından da: musul'da nasıl birlikte saldırılacak? "ışid"i "ümmet"in parçası saymamak da yanıltıcı olmayacak mı? neredeydiler 2014'ten bu yana; ya da 1990'lardan bu yana bunlar "ümmet"in askerleri değildir demek için?
halep'te yaşananlardan sonra, suriye'de ışid'le savaşılıyor demek zorlaşmıştır rusya ve esad suriye'si için. esad bittiğinden dolayı mı son saldırıdadır; o durumda, rusya neden halep'te bombalamaya katılmaktadır? türkiye nasıl olacak da, rusya'yla ya da oldubittiyi başlatan ve seyirci abd/ab'yle olacaktır? türkiye'nin tek başına halep'in kıyısına varamayacağının gerekçesiyle kısıtları "lozan belgelerinde" mi yazıyordu da bugün yetkililerden öğreniyoruz? lozan uzlaşımı, türkiye'de barışı mı yoketti? doksanüç yıllık barışı savaşla mı düzelteceğiz? barış diye uzlaştıklarımızı, savaşla geri alamıyoruz diye, cumhuriyet'in kurucularını mı suçlayacağız?
seçimlerde çoğunluk olmak: cumhuriyet'in niteliksel değişimi için değil; niceliksel gelişimi ve yükseltilmesi için görevlendirilmektir. görevi, yetkiyi, gücü birgün çoğunluk olanlara devir etmeyecek misiniz? çoğunlukla kazanılan görev sonsuza değin ve süreklilik midir?
30 eylül 2016, college station, texas.
