7 haziran 2015'in sonlanmasında, 15 temmuz'dan bu yana alınan yolda durulmuyor. akp'de, 1 kasım'da kazanılan halkoyu desteği güç gösterilerinin temelidir. akp'de gücün kaynağı halkoyunun çoğunluğu ise, kullanımın odağının o olduğu gösteriliyor. sonuçta, akp'de onun dışında değişim durmaksızın sürüyor ve onun değişimi zorlaşıyor. akp örgütlülüğü ve seçmenlerinde onun gücü tartışılmıyor; sorgulanmıyor da. akp'de yolboyu elenenlerin\ dışarıda kaldıktan sonra, geride kalınca yükselen sesleri akp'de etkisiz kalıyor.
akp'de o karar veriyor da oluyor yansıması akp dışının önyargısından öteye değişmeyen tek yargısı oluyor. öyle olmadığını savlayıcı verilerimiz yok. akp, dışa kapalı ve kendi içinden tartışmayı dışarıda tartıştırmayan bir siyasi güç. akp'nin içinde tartışma olmadığı algısı yanıltıcıdır. akp'nin içindeki tartışmaları uzlaştırma işleyişinin bilinmezliğiyle onun gücünün sürekliliğin'n demokrasinin gerilemesine neden olduğu açıktır. açık toplum ve açık siyaset akp'yle sonlanma yolundadır. akp içindeki kapalılığı açmamayı güç gösterisi olarak kullanıyor. akp'de bu durum? akp içinden sorgulanmadan, akp içinde tartışma yaşanmadan türkiye'de siyaset donmuş durumdadır. akp'yle türkiye'de yaşanan siyasetin tarihte tek karşılığı sovyetler birliği'nin tarihinde bulunabilir. günümüzde çin komunist partisi ve çin toplumunda siyasilik de benzeri biçimde sürüyor. dıştan güçlü, içinde cansız ve tartışmayı eksiklik sayan anlayış sonunda tarihin sürekliliğine dayanamadı.
devrimle gelen, zorla yönetilen sscb'nin sürdüremediğini, çin'in yolsuzluklarla zorla sürdürmeye uğraştığını, akp'nin sürdüreceğini, güçten korkanlar, saklayacakları olanlar düşünebilir. akp de sürekli olmayacaktır.
kısacası, akp içinde, olması gereken aşağıdan yukarıya gelişen etkileşim yok düzeydeyken, yukarıdan aşağıya baskıdan çok inandırıcıymış, istenenmiş görüntüsündeki belirleyicilik egemenliğini sürdürüyor. o değişmiyor ve onun çevresinde olmak güç sanılıyor. o da, o çevrede olmakla güç olanlar da yer değiştirerek siyaset sürüyor. davutoğlu çevrede olmanın yetmediğini yaşadı. yarın da binali yıldırım yaşayacaktır. öyle görünüyor ki, tarihte benzerlerinde olduğunca, birlikte çökmeyi seçtiler. akp, evrim gösteremeden sonlanacak siyasi güçtür. akp karşıtlarının güçsüzlüğünden güç diye 2002'den bu yana süregiden akp'ye karşı güç oluşacaktır. bugün olmayan güç yarın olacaktır.
akp'nin yerleşikliği sürdükçe "yenilgi" ve "yenildik" algısı da yaygınlaşıyor. umutsuzluğu iyimserlikle aşmak zorlaşıyor.
akp, anayasa'yı değiştiremedikçe, anayasa'yı yoksayan oldubittileri güç göstergesi olarak yaşatmaktan uzak duramıyor. sonuçta, akp'nin, anayasa'yı yıpratmakla anayasallığı da yoketmeye yöneldikleri açıktır. yarın anayasa dışı oldukları sorgulmasıyla karşılaşacaklardır.
davutoğlu neden gitti diye söylenmeyen kalmadı. söylenenlerin gerçekliği açıktır: davutoğlu kendi olma konusunda güç olamadığından gitti. davutoğlu'nun yerine gelen yıldırım da güç olmayı zorlayacaktır. yıldırım güç müdür ya da olabilir mi? ortak kanı: yıldırım güç değildir ve olamaz da. başlangıçta yıldırım için öngörülecek bitişin tanımlayıcı özellikleridir bunlar: güç değildir ve olamaz da. yıldırım güç ise ya da güç olursa akp'nin geleceği olur; yoksa, uzamadan yıldırım da, öncekiler gibi tarihin öğütüp yokedeceklerindendir.
yıldırım'la davutoğlu'na göre ne değişir? siyaset de, iktisat da yeniden yönlendirilmek istenecektir. siyasette de, iktisatta da yeniden ya da yenileşme olanaksızdır. yaşanmışlıkların tortularını arıtmak gereklidir ama zordur. davutoğlu'nun değişmesi onun dışındakilerin değişebilirliğini kolaylaştırmıştır; yarın onun değişebilirliğini hızlandırmıştır. yaşayarak göreceğiz.
türkiye'de tbmm'ye yansıyan dörtlü siyaset 7 haziran öncesinde parçalanmadığından öteye değişmezliğe varmıştı. 1 kasım yolunda da parçalanmayan dörtlü siyasilik sonunda en zayıf halkalar olan mhp ve hdp'nin parçalanmasını getirmiştir. türkiye'de bundan sonrasında hdp'nin olması zordur. hdp benzerlerinin de olması güçleşmiştir. hdp'de yığılmış seçmenler hdp dışında nasıl ve nerede toplaşırlar bugünden bilinmez ama, hdp gücünde toplaşmayacaklarını görmeliyiz.
benzeri mhp için de geçerlidir. mhp, içindeki tartışmaları hem saklayamaz, hem de üstesinden gelemez duruma gitmektedir. türkiye'de siyasi partilerde tartışmayla yönetimin yenilendiğinin ve parçalanmadan sürdürüldüğünün örneği yoktur. chp içinden 1966'yla başlayan ecevit siyasiliğinde de önce turhan feyzioğlu'nun ayrılmasıyla ve sonunda da kemal satır'ın ayrılmasıyla yaşananlar göstermiştir ki: parti içi tartışanlar birlikte yürümüyorlar. mhp'de de bahçeli'yi aşamayanlar bahçeli olmadan da yaşamakta zorlanacaklardır.
mhp'si ve hdp'si olmayan tbmm'yi onun başkanlığının önkoşulu sayanlar yanıldıklarını yaşayacaklar. oraya doğru gidiyoruz ama, oralara yaklaşmadan bugünden söylenenler dayanaksız öngörüler olur. günü geldiğinde söyleyeceklerimiz olacaktır.
türkiye'de siyaset hızlanırmış görüntüsündeyken, avrupa'da, abd'de siyaset sıradanlaşmıştır. avrupa'da birleşik krallık yurttaşlarının ab konusundaki oylarının ne getireceği konusunda ne adada, ne kıtada özel bir gerilim ve karşıtlık yaşanmıyor.
abd'de ise cumhuriyetçiler donald trump'un başkanlık adaylığında bileşme uğraşını sonlandırmada zorlanıyorlar. benzeri biçimde demokratlar da hillary clinton'un başkanlık adaylığını coşkuyla benimsemiş sayılmazlar. demokrat parti'de aday seçiminde kullanılan oyların yarısını almış bernie sanders'ı nasıl uyumlulaştırabilirler bilinmiyor. trump korkusuyla gerçekleşecek geçici uzlaşımın seçim sonrası da sürmesi zor olacaktır. cumhuriyetçi parti'de clinton ya da sanders korkusu; demokratlar için olan trump korkusu düzeyinde değildir. abd'de demokratlar da, cumhuriyetçiler de ilk kez birlikte uyumlu değillerdir ve birlikten yoksundurlar. abd için ortak korku ışid ise rakka'da, musul'da yerindedir.
20 mayıs 2016, college station, texas.
