siyasi ayrılıklar demokrasi gereğidir. dört parçalı siyasilikte değişmezlik, tek ülke kavramını da parçalıyor.
"katil devlet" diye bir niteleme ayrılıkçılıktır. türkiye'yi tek ülke olarak düşünen siyasilik devlet diye suçlu görmez; gösteremez. ülkenin tek sahibi diye davrananlar, rize'de devlete destek gösterisini sorgular. siyasi gösteri haktır ama\ devlet sahipliği ya da devlet karşıtlığı temelinde siyasilik ayrılıkçılıktır; olmaz.
tüm bunlar gün aşırı olunca; oluyorsa; devlet zayıflama sürecindedir. oysa, devlet tek ülkenin gücüdür. devletin sahipliği diye toplaşmalar da, devleti düşman gören karşıtlıklar da ayrılıkçıdır. ayrılıkçılık düşünceden öteye eyleme ve siyasete dönüşüyorsa orada durulur; düşünülmesi gerekir. devlet diye korumacılık ve öteki uçta devlete karşıtlık altından kalkılamaz ayrılıkçılıktır; bitişi getirir.
türkiye'de söylediğinin ne anlama geldiğini bilmeden ortalıkta ayrılıkçılık yapanlar var. yok, biliyorum ne anlama geldiğini söyleyerek yineleniyorsa; ülkenin geleceği için korkanlarla korkutanlar yanlış yerde kesişirler.
hukuk devleti ile anayasal devlet: "mağdur" olanların, mağdurluklarında değil; "mağrur" olmadan, tüm yurttaşların değişmez ilkesidir. devlet, anayasallıktır; devlet kurumlardır. kurumların işlemediği, yasaların eksik ya da ayrıcalıklı uygulandığı savları siyasiliktir; tepkicilik olağandır. her tepkinin değişim getireceğini beklemek yanlıştır. iktidar dediğimiz, siyasilik dediğimiz yasamadan başlar, anayasallığa uymak yükümlülüğüdür ve iktidar olmak da yasamanın yürütmeyi güçlendirmesiyle adaletin bağımsız yargılarla denetlenmesinde güç olmaktır. yasama, yürütme ve yargı benim iktidarımı korumak, sürdürmek değildir; iktidarda değişimlerin, yasalar çerçevesinde, özgür tartışmayla oluşumudur.
türkiye'de 2002'den bu yana devlete saldırılar olağanlaşmıştır. bir yanda devlet benim diyenler küçülürken, değişime direnen akp siyasiliğiyle, karşısında, akp'ye karşıtlık kalkanında, tek ülkenin parçalanmasına elverişli eylemlilik gücü değişmeden yerini korumaktadır.
1 kasım'la türkiye'de gerilimi azaltacak değişim olur mu? ankara'da 10 ekim'de yaşananlar, bir yıl önce, 6-8 ekim 2014'te yaşananların, değişmeden sürdüğünün acı göstergesi olmuştur.
türkiye'de demokrasi işlerliğinde ülkenin, ulusun, devletin ve anayasallığın değişmeyeceğini bilenlerin, demokrasi olanaklarıyla nitelik değişimini zorlamada gerilemeyecekleri gündelikliğini sürdürmektedir. ölmeyi ve öldürmeyi göze alanları demokrasiyle durdurmak giderek geride kalmaktadır.
1 kasım'a gidişte, dört parçalı siyasi ayrılıkların yakınlaşması da, parçalanması da yaşanmıyor. 1 kasım yolunda olmayan değişimler 1 kasım'la olur mu? olur ve olmalıdır. 1 kasım'la da dört parçalı siyasilik, kendiliğinden, birbiriyle uzlaşım gerçeklemiyorsa; kendi içinde parçalanıp yeni birleşimlere varamıyorsa; gerilimin yıpratıcılığı sürekliliktir. demokrasi içinde gerilim yumuşamıyorsa; demokrasi dışı zorlamaların güç bulması, gerilimi geçici durdurmaya neden olur.
türkiye'nin içteki barışı gerilimle savaş arasında gelgitlerle süregidiyor. türkiye'nin sınırlarının dışına taşmassındaki direnci ne güne değin sürer bilinmez. türkiye'nin, bir an gelip de, sınırları dışında olacağını düşünmek gerekir. türkiye'nin, ışid'i "terör" yanlısı görüp gösterdikçe, ışid'le savaştan uzak kalması zordur. abd/ab için ışid, kendi ülkelerinde uzantısı olabilir öngörülüyorsa; rusya benzeri gerekçelerle suriye'de yeralıyorsa; iran ve suudi arabistan da ışid'i olduğu yerde sonlandırmak istiyorsa; türkiye'nin herbirinden çok iç güvenliğinde ışid'i ve ışid terörünü güvenlik tehlikesi görmesi anlaşılmayacak bir durum değildir.
ışid'den öteye türkiye, türkiye'yi tehdit eden terörün pkk yanıyla da savaşmaktan ışid'le savaşmak öteleniyor. türkiye, iki savaşı birlikte yürütmekten önce birine öncelikle saldırıyorsa; işid'e saldırmayacak değildir. ışid'in türkiye'yi pkk'ye yönlendirmesi de. pkk'nin türkiye'nin işid'e yönlenmesini beklemesi de, herbiri için yanıltıcı sonuçlara varacaktır. türkiye şiddetle mücadelesinde birini ötekine öncelik vermesinin zorluğunu yaşamakta zorlanıyor. şiddetin bir yanında tek başına kalırken; ışid mücadelesinde tek başına kalmamayı seçmiş durumdadır.
1 kasım'ın getireceği tbmm'den uzlaşım da, çözümsüzlük de, birincil olarak, şiddetle mücadelede odaklanmaktan uzak kalamayacaktır. dört parçalı tek ülkeyi sürdürmenin gerçekliğinde 1 kasım'a hızla yaklaşıyoruz.
16 ekim 2015, college station, texas.
