mısır'da korkulan ve istenmeyen oldu: tahrir'le yaşanan toplumsal kabarışı yatıştırmakla yükümlü askeri konsey, "seçimle" oluşmuş meclisi yoksaydı. seçimi yaptıran gücün onların olması, seçim sonuçlarıyla oluşan meclisi yoksaymayı getirdi. meclisten çok 16-17 haziran'da yapılacak ikinci aşama başkanlık seçimini ve sonuçlarını yoksayıcı olması olasıydı. meclis yoksayılırken, yarın başkan seçimi nedir? mısır'ın bilinmez olmayan güçler dengesini ortaya çıkarmasından öteye etkisi yoktur başkanlık seçiminin. kaldı ki, birinci aşamadaki düşük katılım da ortadayken, katılım daha da düşük olmaz mı? katılımın düşük olması zayıf aday ahmet şefik'in kazanımını getirebilir. bu sonuçla, askeri konsey çalışabilir ama kitlesel gücü yatıştırmakta zor kullanma dışında başarılı olamaz. askeri konsey'in seçime iki gün kala gücünü göstermesine gerek var mıydı? 16-17 haziran'da başkanlık oylaması askeri konseyi yadsıma oylamasına dönüşebilir mi? o durum mısır'da "iç savaşı" getirir. mısır'ın içi de, mısır'ın dışı da "içsavaş"tan uzak durmaya özen göstermelidir. kanlı döğüşten kazanmış çıkan olmaz.
önce yapılması gereken bugün yapılıyor: 100 kişilik "kurucu meclis" oluşturulacak. anayasa da, seçimler de, meclisin oluşumu da, işleyiş de: "anayasa meclisi"nin benimseyeceği anayasaya göre gerçeklenecek. soru yanıtsız ortadadır: neden askeri konsey, seçimler yaşanmadan bu doğruyu göremedi, gerçeklemedi? askeri konsey, gücü ancak örgütleyebildi. askeri konsey "darbe"yle, önceden örgütlenmeyle oluşmamıştı. bir yılı aşkın sürede örgütlenebildi ve güç olduğunu gösterdi.
mısır'da temel soru şudur: yarın kurucu meclis oluşsa ve anayasa taslağı ortaya çıkınca, askeri konsey öngörülen anayasaya uyar mı? bunu tamamlayan ikinci soru da şudur: mısır'ın toplumsallığının seçilebilir gücü "müslüman biraderler" askeri konsey'in onayını almış anayasaya evet der mi? mutlakçılığı ve bellenmiş bilinenleri yinelemenin açıklayıcı gücü yoktur. "müslüman biraderler" gücü elinden alınan değildir. "müslüman biraderler" güç olma uğraşında olan toplumsallık ve siyasiliktir. sonunda seçim olacağını bilerek "sabır"la sıralarının gelmesini bekleyeceklerdir. yoksa, gerçek gücüz, güç bizimdir derlerse yeraltına itilirler. günümüz mısır'ında sokaklardan askeri örgütlülüğü aşmak kolay olmaz. "müslüman biraderler" bekleyerek kazanacaklarının bilincindedir; beklemesini bileceklerdir.
sorunun öteki yanı zorludur: müslüman biraderler karşıtları, mısır'da, enaz müslüman biraderler düzeyinde güçtür ama seçimlerde çoğunluk olacak siyasi birliktelikleri yoktur. müslüman kardeşler karşıtlarında akıl çokluğuyla akıl kargaşası askeri konsey'in enbüyük zayıflığıdır. hem kendileri aday olamıyorlar; hem de, olanı örgütlü birlikteliğe dönüştüremiyorlar. çeksinler gitsinler demek mısır'ın dışından konuşmaktır. askeri konsey'in de, müslüman biraderler'in izlerlerinin de mısır'dan taşacağı, gideceği yer yoktur. mısır'da özgürlükle yaşam bulan kargaşa mısır'ın uzun süre olağan yaşama biçimidir. seçimle yaşama kuralları ve kurumları yeterince oluşmamış mısır'da abd/ab seçim geleneklerine göre yaşam özleyenlerin daha uzun süre beklemede olacağı açıktır.
"askeri konsey"in meclisi yoksaymasına abd'nin sessizliği şaşırtıcı değildir. "tahrir" oldubittisini istemeyerek benimsemiş ve kendi yararına döndürmeye kararlı abd'nin mısır'dan kazançlı çıkacağından çok kazanımlarında gerileceğini beklemek doğrusudur. abd/ab'nin mısır'ı biçimlendirmesi de, yönlendirmesi de yanılsamadır. abd mısır'da açıkta değil yeraltındadır. abd'nin mısır'da yerüstünde yaşaması gerilemiştir "tahrir"le. gerilemekten öteye, abd'nin yeniden kazanımı da bitmiştir. abd'nin ikili/çoklu ortadoğu siyasetlerinin işlerliği darbe almıştır mısır'da. bu darbe öteki arap ülkelerine de yayılacaktır. abd, müslümanlık'la müslümanlar'da seçme yaparak yaşamada hergün zorlanmaktadır.
yunanistan seçimleri de 17 haziran pazar günü yaşanacaktır. geleneksel partilerin dağıldığı ortamda iki uçta beliren güçlerin ab'yle uyumu bırakalım, yunanistan içinde uyumlu bir yürütme gücünü bulması zordur.
fransa'da başkanı güçlendirecek bir meclis mi; yoksa, başkanı kısıtlayan, denetleyen bir meclis mi olacağı da 17 haziran'da fransa'da oylanacak? yunanistan, italya ve ispanya'daki mali çöküntülerden sonra da "avro"nun korunacağı anlaşılmıştır. bu durum, avrupa'da ulusalcı duygulanmaların yükselmesini getirdiği her yapılan/yaşanan seçimle yinelenmektedir. avrupa'nın yerelliği her seçimde avrupa birliği düşüncesine, siyasi birliğine karşı oy veriyor ve kitlelerin istemlerine aykırı oldubittilerle avrupa birliği düşüncesinde direniliyor egemen katmanlarca, siyasi önderlerle. şimdiye değin mali ve iktisadi iyileşmelerle yüründü; ola ki, mali ve iktisadi zorluk günlerinden de birlik olarak çıkılırsa avrupa birliği'nin kalıcılığı sonsuzadır.
türkiye'de yeni olan, gündemin yeniden yenilenmesidir. türkiye'de gerilim nerede, nasıl ve ne zaman yatışır bilinmezliğini koruyor.
15 haziran 2012, college station, texas.
