fransa'da başkanlık seçimlerinin ilk aşamasının sonuçları beklenendi: sarkozy ile hollande ikinci aşamanın adayları olacak. öyle de gerçeklendi.
günümüzün fransa'sı da, demokrasiyi yaşama biçimi olarak sürdüren tüm ülkelerde olduğu gibi parçalanmış toplumdur. fransa'da da yüzde elli seçmen desteğine erişmek, neredeyse, olanaksızdır. fransa, bu parçalanmışlığa karşı seçme kurallarını iki aşamalı belirlemiştir. birinci aşamada on adaydan önemli oy oranlarına varanlar beş adaydır: françois hollande 28,63%, nicolas sarkozy 27,18%, marine le pen 17,9%, jean-luc mélenchon 11,1% ve françois bayrou 9,13%.
ikinci aşamada ne olur? ilk söylenecek şudur: hollande ile sarkozy birinci aşamadaki oylarını koruyacaktır. oyların yüzde ellibeşi neredeyse hollande ile sarkozy arasında paylaşılacaktır ve yüzde kırkbeş oy oranı yeniden seçme yapacaktır. yüzde ellibeşin içinde oyunu değiştereceklerin ya da katılmayacakların oranını düşük sayabiliriz. marine le pen oylarına sarkozy'e yakın düşünürken, öteki iki adayın oylarının sarkozy karşıtı olduğunu söyleyebilliriz. bir de yözde beşlik öznellikler vardır. onların da çoğunluğu hollande'a yakındır diye öngörebiliriz. bir anlamda, hollande'ın kazanması beklenendir. bunca beklentiye karşın, yine de, seçmenlerin son sözü söyleyeceği 6 mayıs'ı yaşamadan öngörülerde aceleci olmamak gerekir. neden?
ilk aşamada katılım yüzde seksendir. katılmayanların neyin temsilcisi olduğunu kestirmek kolay değildir. yüzde ikiye yakın oyun geçersizliği de birinci aşamanın gerçeğidir. yeni katılımla, ikinci aşamada katılmayacakların oranlarını kestirmek de güçtür. daha da ötesi, her ne olursa olsun hollande ya da sarkozy'e oy vermeyecekler de çok olacaktır. örneğin, mélenchon seçmenleri hollande'ın partisinden kopanlarla, sosyalist partiyle uzlaşmazlıkları keskin olanlardır. kısaca, ikinci aşamada, sarkozy'nin kazanamaması beklenendir ama sarkozy kazanamayacaktır diyemeyiz. sarkozy kazanacaktır, sarkozy kazanamayacaktır, daha çok, değer yargısı içerir.
fransa'da parçalanmışlık, ikinci aşama seçimleriyle de sürecektir. hollande yeterince destek olmadan ve güçlü bir karşıtlıkla başkan olacaktır.
sarkozy kazanırsa, ilk döneminden daha etkisiz olacaktır çünkü karşıtları çoğalmış görünecektir. fransa'nın yakın geleceğinden ilk beklenti uyumsuz ve uzlaşımsız bir toplumsallık olmalıdır. sarkozy'nin öngördüğü fransa'yı yeniden güçlü, saygın, gelişimde, mutlu yurttaşlar topluluğu yerine gerilimli, umutsuz yurttaşlar topluluğuna dönüştürdüğünü söylemeliyiz.
hollande'ın seçimi de sarkozy özürüyle oyalanacaktır: çözüm yönetimi ve yürütmesi zordur. fransa, ab ile birlikte gerilemiştir. fransa'nın ab'den caymayacağını düşünmek doğalıdır. fransa için değişim ve iyileşme fransa'nın geleceğinden yüce ve yüksek umutlar beklemenin gereksizliğini benimsemek olacaktır. fransa'da, ilk aşamanın oy toplamları ve dağılımları, fransa'nın ab'yle yaşamadan caymadığını ama, ab ile iyiye değişimden beklentinin gerilediğidir.
23 nisan 2012, college station, texas.
