türkiye 2023 seçimlerine hızla gidiyor. akp-mhp birlikteliği hergün yeni bir hedef açıklayarak ana hedefi karartma ya da silikleştirmekten uzak duramıyor. kalkınması olmayan bir türkiye, cumhuriyet tarihi boyunca yaşanmadı. oysa akp, yirmi yıldır kalkınmanın kendi tekellerinde olduğu varsayımıyla yürüyor. akp giderse kalkınma duracak algısı akp'de tarihi yanlış değerlendirme tarih körlüğünü biliyor. akp olmadan ya da akp olmazsa türkiye durmayı geçtik, gerilemede uçrumdan yuvarlanacak baskısını yaşatıyor. doğal ki: kalkınma türkiye'nin değişmez yaşamıdır.
adında "adalet" olan akp kalkınmanın "adaletle" dengeli ve birlikte olmasını ne anlamış durumda, ne de adalet bilinci yüksek. akp, cumhuriyet tarihi boyunca ezilmiş, itilmiş ve yeraltında yaşamışlara "adalet" ve "özgürlük" anlayışında olduğunun kavrayışından uzakta. "adalet" ve "özgürlük" toplumun bir kesimine değil çoğunluğuna sağlandığında ülkede "adalet"ten sözedilebilir. toplumun bir kesiminin özgürlüğünü eşitlemek adına öteki kesimine baskıcılık adaletli davranış ya da yönetim olmaz.
akp'nin yirmi yıllık yönetiminde adalet de, kalkınma da toplumun ve ülkenin çoğunluğuna değil bir kesimine bir kesimi adınadır. bu durum da türkiye'nin bitmeyen, dinmeyen geriliminin en açık ve değerli açıklamasıdır.
akp-mhp karşıtlığındaki çoğunluk tek parça olarak seçime varabilecek midir? zordur ve olamaycağı kuşkusu korkuya dönüşmektedir akp-mhp karşıtlarında. bu kuşku ve korkuyu aşacak siyasi önderler ve siyasi birliktelik seçimler yolunda açıkta yoktur. akp-mhp karşıtlığında bir büyük birliktelik olarak ortaya çıkan "altılı masa" ve ayrıca bu ikili karşıtlığa karşı olan "üçüncüler"in seçmeleri seçimin belirleyicisi olur mu?
akp-mhp birlikteliğine karşıt olanlar akp ve üst yönetimini "devlet" ve "toplum" yönetiminde düşünülebilecek en ağır suçlamaların hedefi yapmış görünüyorlar. bu suçlamalar akp-mhp birlikteliğinin çoğunluğunu geriletecek gücü bulabilir mi? akp-mhp birlikteliği de altılı masa'dan çok chp ve başkanını hdp'yle birlikte görmekte ve göstermektedir. bu durumda chp'nin hdp ile açıktan olmayan ve olmayacak birlikteliği var mıdır, olabilir mi sorusu geçerlidir. chp hdp seçmenlerinden gelecek oylara ne direnir, ne de istemezlik edebilir. bu durum salt hdp oylarına zayıflık değildir. chp akp seçmenlerinin oylarına isteklidir.
soru ve sorun oy istemekle ilişkili değildir. chp, 2023 seçimleriyle altılı masa birlikteliğinde çoğunluğa vardığında hdp'ye oy karşılığı ne verebilir? bunun yanıtı açıktır: "hiç" diyebiliriz. vermek istese de vermez. seçim çoğunluğu anında parçalanır ve dönüşür. soruyu karşıtı olarak da sorabiliriz: hdp oy verme karşılığında chp'den ne ister? hdp'nin isteyeceği "çok"tur ve bunların karşılanması düşünülemez. kısacası, chp hdp seçmeninde oy ister ve karşılığında vereceği yoktur; olamaz. hdp, chp'den çok ister ama alabileceği yoktur; olamaz.
akp-mhp seçmenleri, chp'yi hdp'yle gizli birliktelikte görmesini, göstermesini düşünüyorlar mı ya da oy verme aşamasında o korkuyla mı akp-mhp'de kalacaklar? chp ve altılı masa birlikteliğindeki siyasetlerin seçmenleri hdp ile "uzlaşılmış/sözleşilmiş" birliktelik olduğuna inanarak mı oy vermekten kaçarlar; yoksa, korkusuzca oylarını akp-mhp birlikteliğine karşı oylarını kullanırlar? benzeri biçimde hdp seçmenleri chp ve altılı masa'dan istemlerinin karşılanacağına göre mi oy kullanacaklar; istemlerinin karşılanmayacağını bilerek mi oylarını verecekler?
seçimin sonuçlarını ve türkiye'nin seçimler sonrası devlet ve toplum yapısını seçmenler belirleyeceklerdir. seçmenler gizlide olan ya da olabilecek uzlaşımlara göre oylarını kullanmazlar. açıktan yaşanmayan birliktelikler seçimler sonrasında değersizleşir.
4 kasım 2022, college station, texas.
