türkiye zorlu seçimlere gerilimi dinmeksizin gidiyor. seçimlerin de gerilimi dindirmeyeceği öngörüsü sıradandır. kısacası, gerilimin sonlandırılması ya da aza indirilmesi kolay yaşanmayacaktır.
seçimler çok partili ve çoklu birlikteliklerle gerçeklenecektir. siyasi partilerin hedefi çoğalmaktır ve burası açıktır. gelen seçimlerde çoğalmaktan çok olanı korumak ve küçülmemek öncelikli yürümektedir.
korumak ve küçülmemek çoğalmanın önüne geçince ne olur ya da ne oluyor? ilk söylenecek şudur: kendi siyasetinin geleceğe yönelik tasarımlarını, beklentilerini kurgulamakla açıklamak yerine, karşıtlarının eksilerini, eksikliklerine vurgu yapmak olağan siyaset oluyor. eksi siyaset artı siyasetle yer değiştirince gelecek değil geçmiş daha çok konuşulur ya da egemen söyleme dönüşür. son olarak seçime umut olarak değil de korku olarak bakmak da tamamlayıcı siyaset oluyor.
türkiye'de seçim yolunda akp ya da akp-mhp birlikteliğine bakınca iki durumu da gözlemek zor değildir. akp-mhp önderleri günboyu ya da durmaksızın "chp zihniyeti" diyerek üçlü kazanım varsayıyorlar: onlar kötüdür bir, geçmişte bize onca kötülük yaptıklarını aklınızda çıkarmayın ve onlar gelirse daha da kötü olacaklardır. bunlar yeni değildir demek yaşananı yeterince anlamamakla eşdeğerdir. bunlar hep vardı akp'de, mhp'de ve akp-mhp birlikteliğinde ama, gelen seçimde "bu da mı?" dedirtecek uçlara varacaklardır. türkiye'nin geleceğinde tıkanan akp-mhp geçmişten yarar ummak çözümsüzlüğünde tükeneceklerdir.
şunu anlamak ve yinelemek gerekir: akp-mhp çokturlar ve örgütlüdürler ama, çoğunluk değildirler. akp-mhp çoğalmaktan uzak olduklardan öteye aza inmemek ve küçülmemek için demokraside zorlamalara da yönelebilirler mi? akp-mhp zora yöneleceklerdir demek önyargılı gerçekçiliktir.
akp-mhp karşıtlarını parçalamak siyasetinde nereye varabilir? akp-mhp karşıtlarını parçalamaktan geri kalmayacaklardır ama, akp'nin mhplileşmesi akp'yi parçalayıcı gelişecektir. akp'de parçalanma gelen seçimlerin temel belirleyicisidir. akp karşıtlarını parçalamak uğraşında evindeki parçalanma yaşarsa akp seçmenleri değil de mhp seçmenleri ve akp'nin üst yöneticileri altüst olacaklardır.
akp'den geleceğe ilişkin beklenti sarsılmıştır. birgün bana da sıra gelecek umudu artık akp seçmenlerinde duraklamıştır; daha da ötesi sıra kendisine hiç gelmeyecek karamsarlığı belirgindir. akp'nin zenginleri paylaşımdan çok daha zenginleşme yönünde yürümüşlerdir. akp'yle gelir ve yaşama düzeyi gelişenlerde yoksullaşma yaşanmaktadır ve bu yeni olgudur. rastlantı değildir: "küreselden daha iyiyiz" ya da "enaz zarardayız" vurgulamaları.
büyük de değil dev yapıtların akp seçmenlerinin ya da türkiye'de yurttaşların genelinin yaşamlarını geliştirici olmaktan çok yeni yetme ve yetişmiş/serpilmiş akp zenginlerinin yararına işlediğinin algısı akp karşıtlarının önyargılarından çok sıradan akp'li seçmenlerin de yargısıdır. akp karşıtlarını parçalamak yolunda evinde parçalanırsa türkiye'de seçimler değişimdir, dönüşümdür.
23 eylül 2022, izmir.
