akp'nin çıkışı ve yükselişi yerel yönetimlerle oldu. bu bilinen gerçeklik. ankara ve istanbul'da yerel yönetimleri kazanan refah partisi'nin iktidarı zorlamasının durdurulamayışı demokrasi dışı çözümleri zorladı. sonunda, refah partisi durduruldu ama, akp diye bir oluşumu önleme gücü oluşturulamadı.
akp siyasi iktidarı istanbul ve ankara'da yerel yönetim başarıları ve olanaklarıyla kazandı, sürdürdü. uzun süre yerel yönetimlerle akp uyumu tartışmasızdı. akp'nin gerileyişi ve yıkımı ters yönde başladı ve sürecektir. akp'nin siyasi iktidar ve yönetimdeki başarısızlıkları yerel yönetimlerde yenilgilerini getirdi. 2019 yerel seçimlerinde yenilgi sonuçları akp'yi sarstı ama bitirmedi.
akp 2019'daki yerel seçimlerde yenilginin değişebilir ve geriye döndürülebilir varsayımındadır.
akp yerel yönetimlerle uyumsuzluğunu uyumluluğa değiştirmekten önce yerel yönetimlerle çatışmayı yeğledi. akp beklemediği biçimde yitirdiği yerel yönetimleri geriye almak için çok yönlü çalışıyor.
akp, uzun süre, izmir ve diyarbakır'ı akp yanına kazanmakta umutluydu. izmir ve diyarbakır'da hiç başarılı olamadı. akp iktidarı boyunca "mutlak güç" yolunda izmir ve diyarbakır'da durduruldu. akp izmir ve diyarbakır'da her yerel/genel seçim yenilgisinden sonra siyasetinde değişim arayışı ve uygulaması geliştiremedi. akp, izmir ve diyarbakır'da her yenilgi sonrasında, bir önceki seçimden gerekli sonuçları çıkaramadı. akp, yerele önem vermeyen ve yukarıdan dayatmacı adayları ve zorlamalarıyla her seçimde dirençle karşılaştı.
akp'nin 2019 yerel seçimlerinde, özellikle, istanbul ve ankara'da yerel yönetimleri yitirmesinden de gerekli sonuçları çıkarmadığını söyleyebiliriz. bu değerlendirme ve sonuç bir önyargı olarak alınmamalıdır.
akp, istanbul ve ankara yerel yönetimlerinde, uzun süre, yerellerin çoğunluğuyla uyumluydu. siyasi iktidarların istanbul ve ankara'da yerel yönetimleri baskı altında tutmasına gösterilen tepki ve örgütlü direnişin akp'ye siyasi iktidarı getirdiği gerçeğini, özellikle, 2019 yerel seçim sonuçlarıyla unuttuğu açıktır. bu ne demektir? akp yerel yönetimlerle karşıtlaşmayla çatışmayı geçerli ve gerekli siyaset saymaktadır. bu yanlıştır ve 2019 yerel yönetimlerde seçim yenilgilerinin geriye döndürülmesinin önündeki ilk ve tek durumdur.
akp ne yapmalıydı ya da ne yapamadı; yapamıyor? akp'nin, özellikle, istanbul ve ankara yerel yönetimleriyle uyumlu olarak, istanbul ve ankara'da akp'den uzaklaşan seçmenleri kazanması, istanbul ve ankara yerel yönetimleriyle uyumlu ve çatışmadan uzak olmak zorundadır. bir yıldır yapılmayanı bundan sonrasında da yapılmayacaktır diye öngörmek yerinde ve geçerlisi olacaktır. akp'nin istanbul ve ankara yerel seçim sonuçlarını geriye döndürülebilir düşünmesi anlaşılır ama, gerçekçi ve geçerli değildir.
akp yerel yönetimlerle siyasi çatışmayla yerel yönetimlerde iktidarı getiren siyasi birliktelikleri dağıtacağı varsayımındadır. akp'yi istanbul ve ankara'da yerel yönetimlerden uzaklaştıran siyasi birliktelikler geçici ve dağıtılabilir görünmüyor. bu durum da akp'yi yanlışlardan yanlışlara sürüklüyor. istanbul ve ankara yerel yönetimlerinin başarısız olması için hem yerelde, hem de siyasi iktidar olarak önlerinde yıkılmaz duvarlar örmekten yarar uman akp yanıldığını anlamaktan uzaktır. istanbul ve ankara'da yerel yönetimler hem işlerliğini korumaktadırlar; hem de önlerinde, çevrelerinde yükseltilen akp siyasi iktidar gücünün olumsuzluklarını göstermekte etkin görünüyorlar.
istanbul ve ankara özellerindeki yönetim eksikliklerinin yönetim ve seçmen ilişkilerinden çok akp'nin yozlaştırıcı direncinin etkisi seçmeni birarada tutmaktadır. akp de, 1990'ların ikinci yarısında refah partisi'ne yaşatılan baskıları yaşatmakla istanbul ve ankara seçmenlerinden giderek daha çok uzaklaşıyor. akp'nin yerel yönetimlerle uyumsuzluklarının yarın siyasi iktidarlarının da sorgulanmasını arttıracağı gerçeğini, akp nasıl ve ne zaman görür ya da görür mü? akp'de öyle bir öngörü geliştirecek akp yönetimi ve işleyişi görünmüyor.
akp istanbul ve ankara yerel yönetimlerinin başarısızlıklarından yarar ve beklentide tükenişini hızlandırıyor.
4 eylül 2020, college station, texas.
