6 Temmuz 2018 Cuma

devleti yıkmak, devleti ele geçirmek ve devleti yenilemek aklı / cumaları -- 691.

akp güç gösterileriyle güç budalalığında dur durak bilmedi. şimdi de devleti yenilemek.

türkiye'de pekçok güçler vardır. her toplumda da değişik değildir güçlerin çoğulluğu. demokrasi çoğulluktan oluşur. türkiye'de sorun çokludur. birincisi şudur: çoğunluğun gücünü yoksaymak. ikincisi de tamamlayıcısıdır: çoğunluğu yeter güç saymak.

akp çoğunluktur ve akp'nin çoğunluk olmadığını düşünenler çoktur. 24 haziran seçimleri de durumun değişmediğini gösterdi. erken seçim kararıyla ortaya sürülen seçimi yine çalacaklar; 1957'de de çalmışlardı, hep çalıyorlar ve yine çalacaklar korosu dinmek bilmedi. seçimler ve sayımlarla da: olmayacak, dışarıdan eller ve sırlar diye uzatmak dinmek bilmiyor. oysa çıplak gerçeklik değişmiyor: akp kendi oylarını çaldırtmamakta güçlüdür. akp, egemen olduğu ve yükseldiği seçmen kitlesine dışarıdan sızdırmaya karşı dirençli ve savunmada güçlüdür.

akp'nin sorunu açıktır: akp, tek başına gücüyle ençok içine sızmaları önleyebiliyor ama, kendi dışındakilerden içine çekme gücü kalmamıştır. 24 haziran'ın ilk büyük sonuçlarından biri akp'ye mhp'den beklenen kaymanın olmadığıdır. daha da ötesi, akp'den mhp'ye cılız da olsa kaçış olmuştur. akp'nin donmuş ve baskı altındaki hdp oylarından, doğu yörelerinden beklediği akp'ye geçiş de yaşanmamıştır. yine, hdp'den akp'ye yöneliş olmamıştır ama, akp'den mhp'ye kopuşlar ençok da o yörelerde olmuşturun izleri sürülebilir.

akp dondukça ve dışarıdan çevrelendikçe kendi oylarına sahiplenerek kazanıyor görünümündedir. akp'nin bu durumda olduğu, akp karşıtlarını sürekli düşman ve yokedilesi görme siyasetlerinden uzak duramamasına neden oluyor. türkiye'deki gerilim dinmek bilmiyor ve karşılıklı nefret azalmıyor.

türkiye'de sorunu devlet görenler vardır. onlar, her özgürlük anında başlarını uzatır ve seslerini yükseltir. yeniden ortalıkta kendilerini göstermektedirler. söyledikleri kabaca şudur: devlet hep türkiye'nin sorunuydu; 1950 öncesinde de öyleydi ve sonrasında da değişmedi. 2002'yle devleti sorun gören, devletin 1923'te kuruluşundan ya da kurtuluşta etkin güç olamamanın yarattığı tepkilerden beslenmiş güçler sonunda 2002'yle çoğunluk oldular. devleti hep sorun görenler, devlete biçim verecek güç saydıkları akp'yle devleti yıkacakları ham hayalinden ayıldıklarında, devletin gücünü sorun görmekte, devletin değişmezliğini yinelemekle huzur bulduklarını sanıyorlar; yanılıyorlar.

akp, çoğunluğunu, başından bu yana, devleti ele geçirmekle uğraş olarak yaşattı. devleti ele geçirmekte bulduğu yandaş güçler ve birlikteliklerle an geldi çatışmalar yaşadı. akp, devlet kurumunda, çoğunluk gücüyle tek belirleyici ve uzlaşmasız bir yönetim özlemini tutkuya dönüştürdü. akp sürekli güç gösterisinde, güç budalası konumundan uzak duramıyor.

akp son seçim kazanımıyla devletin yıkımı, devletin ele geçirilmesi aşamalarından başarıyla ve güçle çıktığı varsayımında ve devleti yenileme uğraşının birinci gününü buldu sayıyor ve gösteriyor.

türkiye'de devlet gücünün yıkılası olmadığı, devletin ele geçirilecek güçsüz bir yapı olmadığı, devletin yenilenme çabalarının türkiye'de gerilimi süreklileştirici kılacağı açıktır.

bugünden ya da akp'nin birinci gün diye gösterme kararına söyleyebileceğimiz şudur: devleti yıkarsanız yapamazsınız; devlet yenilenme gerektiren bir eski yapı değildir. devleti ele geçirmek değildir çoğunluk olmak. toplumlarda seçimlerle çoğunluk olmak, devleti yönetmek gücüdür. akp de, akp karşıtları da, türkiye de devlet gerçeğini, gerilimli zorlu günler aşılarak yaşayacaktır.

şunu akıldan çıkarmayacağız: devlet yıkılmaz; devlet ele geçirilmez; devlet yeniden olmaz. devleti yönetmek gücüdür seçimlerde çoğunluk olmak. seçimlerde çoğunluk olamayanların da çoğunluğu yoksayıcı yaşamalarıyla birgün çoğunluğa erişecekleri boşunadır.

6 temmuz 2018, college station, texas.