türkiye, bir yandan özgür günlerini sürdürüyor. bir yığın yerde, bir yığın kişi bu özgürlükleri nasıl yaşıyor?
1943 yılının türkiye tarihinde önemi yoktur diyebiliriz. "milli şef" türkiye'nin egemenidir. ismet inönü'siz türkiye'yi düşünenler vardır ama, orta yerde olamazlar. avrupa'da savaş, kanlı günlerinden gerilemeyecek diyenler çoğunlukta değilse de, çoktur. savaşın uzaklarında roosevelt, churchill ve stalin savaşı bitirmekten ötesini de tartışır duruma erişmiştir tahran'da. üçlünün biraraya gelmelerinden önce, kahire'de, churchill, roosevelt ve çan kay şek toplanmıştır. tahran sonrası da, churchill, roosevelt ve ismet inönü toplanmıştır.
1943 yılında afyonkarahisar'da ilker başbuğ türkiye cumhuriyeti'nin yeni yurttaşıdır. 1943 yılında, ankara'da da, murat belge türkiye cumhuriyeti'nin bir yurttaşı olarak yaşamına başlamıştır. 1959 yılına daha çok vardır. 1959 da çok önemli bir yıl sayılmaz. sonraları, türkiye'de, günümüzü etkileyenlerden ahmet davutoğlu konya'nın taşkent'inde türkiyenin yurttaşıdır. ilker başbuğ ile murat belge türkiye'nin ismet inönü'lü yıllarını değişik yaşasalar da, önemli olan 1950'leri olmalı. ilker başbuğ da, murat belge de, ahmet davutoğlu da ismet inönü'nin yalın ölüm gününü anımsamaları gerekir. 1973 sonuna geldiğimizde, murat belge hapisliği yaşamıştır. ahmet davutoğlu için uzak bir durumdur hapislik. ilker başbuğ ise 1962 ve 1963'de talat aydemir ayaklanmalarını yaşamış ve anıları canlı olmalıdır 1973'de.
1970'lerden bu yana, başbuğ da, belge de, davutoğlu da bir yığın türkiye'nin içinde yaşamışlardır. 1974'ü de ayrı ayrı yaşamışlardır yığınla türkiye'nin içinde bir yerlerde. ilker başbuğ, istanbul'da harp akademisi'ni tamamlamıştır ve 1973'de kurmaydır. belge, istanbul'da, 1975'de "birikim dergisi"nin kurucu üyesi ve yazarıdır. ahmet davutoğlu, istanbul'da istanbul erkek lisesi öğrencisidir daha. 1980'le birlikte türkiye'de bir yığın türkiye'de duraklamalar yaşanırken, bir yığın türkiye de yaşamasını kurup geliştirmiştir. yıllar içinde başbuğ, nato karargahlarından, türkiye'nin nice yöresinde karargahlarda genel kurmay başkanlığı'na yükselirken; belge yazarlıkla üniversite profesörlüğüyle yaşamını sürdürürken, ahmet davutoğlu da öniversitede profesör olmuştur.
bir yığın türkiye'de, bir yığın yurttaşın yaşamları da 1943 sonrası bu üç benzemezin yaşamlarıyla cok az kesişerek yaşanmıştır. başbuğ, belge ve davutoğlu yaşadıkları bir yığın türkiye'den üç benzemez türkiye kitabı yayımladılar 2000'lerle. ilker başbuğ'un kitabı, "terör örgütlerinin sonu" 2011'de birinci basımı yayımlandı[1]. murat belge'nin kitabı, "militarist modernleşme, almanya, japonya ve türkiye" 2011'de birinci basımı yayımlandı[2]. ahmet davutoğlu'nun kitabı, "stratejik derinlik, türkiye'nin uluslararası konumu" 2011'de yetmişbirinci basımı yayımlandı[3].
başbuğ, türkiyenin bugünü ve geleceği için türkiye'de terörü sorun diye gösteriyor ve terörün sonlanmasına katkı olarak tasarlamış düşüncelerini. murat belge için, türkiye'nin dünü de, bugünü de militarist modernleşmeyle belirlenmiştir ve gelecek için birincil görev: modernleşmenin "militarist" etkilenmelerden arınmasıdır; yoksa, gelecek de, türkiye için günümüzden değişik olamaz. ahmet davutoğlu için, türkiye'nin konumu bugünden güçlü olabilirdi. türkiye, bugün, içeride ve dışarıda, yeterince güçlü değilse, cumhuriyet'in siyasi önderlerinin "yurtta sulh, cihanda sulh" anlayışının, tarihteki cumhuriyet öncesi gücüyle kopukluğundan, kesinlikle kurtulmasını, arındırılmasını gerektirmektedir.
türkiye'nin çoğulluğunda, bugün bu üç birbirine benzemez yazar, üç biribirine benzemez öncelikleri türkiye'ye birincil diye sunmuştur. bu benzemezliklerin dışında da yığınla benzer benzemez öncelikler sunanlar vardır. bu öncelikleri nasıl ve kimler eyleme dönüştürebilir. sonunda nasıl bir türkiye'de oluruz. türkiye için yığınla seçmeler, yığınla seçimler vardır. bu üç benzemez yaklaşım da zamanla yiter gider ya da birisinin gereği gerçeklenebilir. bu üçlemenin kesişimi ya da uzlaşımı düşünülemez mi? bu üç kitapla üç yazarın yaklaşımını ayrı ayrı değerlendirdiğimizde ilk varacağımız sonuç şu olacaktır: bunların kesişimi de bir araya gelme uzlaşımı da en olmayacak olanıdır.
bir yığın türkiye'de bunlardan yararlananlar vardır, olabilir de ama, onların da birliktelikleri ya da kesişmelerinden çok karşıtlaşmaları, bir yığın türkiye'lerin oluşumunu getirecektir.
1. ilker başbuğ, terör örgütlerinin sonu, remzi kitabevi, birinci basım, istanbul, mayıs 2011, 232 sayfa.
2. murat belge, militarist modernleşme, almanya, japonya ve türkiye, birinci basım, istanbul, 2011, 830 sayfa.
3. ahmet davutoğlu, stratejik derinlik, türkiye'nin uluslararsı konumu, yetmişbirinci basım, istanbul, ağustos 2011, 584 sayfa.
17 nisan 2012, college station, texas.
